Iingcali zeBitcoin zaseMzantsi Afrika. Iyahambelana noyilo.
Iqhinga · Ngu James Caw I-· ihlaziywe ngoJulayi 2026 · 10 min ifundwe

Ukuguquguquka kweBitcoin: Yintoni eboniswa yiRekhodi

I-Bitcoin iye yawa ngaphezu kweekota ezintathu kwizihlandlo ezine ezahlukeneyo kwaye yenza i-high-time entsha emva kwayo yonke into. Eso sivakalisi sinye yingxoxo yonke. Ukungaguquguquki kuyinyani kwaye kunokucima uninzi lwenkunzi yakho ukuba uthenge incopho kwaye uthengise umkhombe, kodwa irekhodi yento eyivelisele abantu abayibambe nje ayingombandela woluvo. Sisicangca, kwaye itshati yalatha indlela enye kuphela.

Ukuthathwa okungundoqo

I-Bitcoin iguquguquka ngokwenene kwaye unokuphulukana nemali yakho eninzi ngokuthenga kakubi kwaye uthengise kakubi. Kodwa akukho xesha lokubamba iminyaka emine kwimbali yalo eliye laphela lingalunganga, nakubantu othenge eyona nto iphezulu yomjikelo. Misela oko kugcino lwerandi, oluhamba kancinci usuku nosuku kwaye ngokuzolileyo uphulukane namandla okuthenga minyaka le, kwaye i-asethi eyoyikisayo ijike iyeyona ikhuselekileyo kumda obalulekileyo.

Bendisenza oku eMzantsi Afrika ukusukela ngo-2016, ixesha elide ngokwaneleyo ukuba ndibukele imijikelo emibini epheleleyo idlala kwizikrini zabathengi abahleli ngaphaya kwam. Inani labantu abalilungisayo lihlala liyi-drawdown. Phantse akukho mntu ubuza umbuzo wesibini, nguwo kuphela ohlawula amatyala akho: kwenzeka ntoni emva koko.

Utsalo lumbi njengoko luvakala

Qala ngezintlitha, kuba ziyinyani kwaye andizukuzithambisa. NgoJuni 2011 iBitcoin yabaleka yaya kutsho kwi-29.58 yeedola yaza yawela kwi-2.14 yeedola ngoNovemba waloo nyaka, ithontsi elimalunga ne-93%. NgoNovemba i-2013 ifikelele kwi-$ 1,127 ngaphambi kokuphuma kwegazi ukuya kwi-$ 172 ngoJanuwari 2015, malunga ne-85% ehambile. NgoDisemba i-2017 yayithatha kufuphi ne-$ 19,700 kwaye i-2018 idonsele kwi-3,200 yeedola, ukuwa kwe-84%. Ke uninzi lwabathengi bam baphila ngale: $69,000 ngoNovemba ka-2021, ukuya kuthi ga malunga ne-15,500 yeedola ngonyaka kamva, ukuhla kwe-77.5%. Amaxesha amane ahlukeneyo umntu othenge phezulu ebukele uninzi lwemali yakhe yanyamalala ephepheni kwiinyanga ezilishumi elinesibini ezilandelayo.

Oko ayikokujikeleza kwentengiso malunga nediphu yethutyana. Yingxelo yembali, kwaye nabani na othengisa i-Bitcoin kuwe ngaphandle kokubiza loo manani amane akakho ngqo kuwe.

Olona lungiso lwamva nje lukolu luhlu olufanayo, nangona luthambile. I-Bitcoin yafikelela kwi-126,208 yeedola ngo-Oktobha 2025 kwaye yawela kwi-intraday ephantsi ye-59,800 yeedola ekuqaleni kukaFebruwari 2026, ukutsalwa kwe-52.6%. Njengoko ndibhala, phakathi kwaloo busika, iigeyiji zoloyiko zifakwe kufutshane neendawo ezisezantsi kwaye i-avareji ehambayo ikhomba phantsi. Yindawo engathandekiyo ukufunda inqaku elinje. Kwakhona, ukuba ingxelo ithetha nantoni na, iqhelekile.

Ngoku beka i-recoveries ecaleni kweengozi

Nantsi indawo igama elithi volatile lenzelwe ukwenza ulibale. Emva kwengozi ye-2011 ukuya kwi-2 yeedola, i-Bitcoin ayizange ihlale kwi-2 yeedola. Ifikelele kwi-$ 1,000 ekupheleni kwe-2013. Emva kwe-2015 ephantsi kufuphi ne-$ 172, inyuke ukuya kwi-$ 19,700. Emva komgangatho we-2018 we-3,200 yeedola, yacima i-$ 69,000. Umkhombe wokuqala kwemithathu wawuhleli ngokukhululekileyo ngaphezu kwencopho yolonwabo lomjikelo wangaphambili. Umgangatho womjikelo omnye wawuphezulu kunesilingi yowokugqibela.

I-2022 ephantsi ye-15,500 yeedola yi-exception ethembekileyo, ukuntywila ngaphantsi kwe-2017 ephezulu ye-19,700 yeedola, kwaye ndiyikhankanya ngokuchanekileyo kuba umntu owenza le ngxabano ngokholo oluhle ubiza ngaphandle kunokuba ayingcwabe. Ikhefu elinye kwipatheni esele ibambe iminyaka elishumi elinesihlanu.

Yonke enye into yavuka.

Buyela umva kude ngokwaneleyo kwaye ingxolo isombulule kumgca omnye. Umjikelo wokuqala uye wanda malunga ne-$31. Incopho ka-2025 yayiyi-126,208 yeedola. Oko kuqikelelwa kumawaka amane amaxesha aphezulu kwimijikelo emine yelona xabiso liphakamileyo, uninzi lokufunyanwa kwexabiso likawonke-wonke kuyo nayiphi na i-asethi eyake yadlula. Ukutsalwa phantsi akuzange kuyiphelise loo ndlela. Ngandlel’ ithile yayiyindlela yokuhluthulula iingqekembe kubantu abathenge imincili baze bayinike abantu abathenge amabanjwa.

Akukho xesha leminyaka emine lokubamba eliye laphela lingalunganga

Le yinyani ehlengahlengisa yonke into, ke ndifuna ukuyichaza ngocoselelo. Nabani na othenge i-Bitcoin kwaye wayibamba iminyaka emine akazange agqibe ngelahleko. Akunjalo kanye kwiminyaka elishumi elinesihlanu, kwaye oko kubandakanya abantu abathenge ngeyona mzuzu imbi kakhulu ye-mania nganye.

Yenza umzekelo. Thenga i-real top of the 2017 run in December, kufuphi ne-19,700 yeedola, ukungena okubuhlungu okukodwa okukhoyo ngelo xesha. Thengisa ngoloyiko kwiinyanga ezimbalwa kamva kwaye ubuya kuthatha ilahleko malunga ne-70%. Bamba ukuzithemba kwakho ngoDisemba 2020 endaweni yoko kwaye ububuyile kwinzuzo. Bamba iinyanga ezintandathu ezidlulileyo kwaye isikhundla sasiphezulu malunga ne-200%. Ifestile yeminyaka emine yenza into emfutshane engenakukwazi ukuyenza: ikuthwale ujikeleze umjikelo opheleleyo kwaye uphume kwelinye icala.

Uvavanyo olufanayo lusebenza kuwo wonke umthengi ophakamileyo kwirekhodi. Iminyaka emine ibisoloko inde ngokwaneleyo ukuba iphezulu ifike kwaye iphakamise nokungenwa kwexesha elibi ngaphezu kwamanzi. Eso ayisosithembiso ngekamva kwaye andizukusinxibisa njengesinye. Yinto eyenziwe yimijikelo emine yokugqibela, ngaphandle komnye.

Kutheni iminyaka emine hayi emibini

Isizathu sokuba iminyaka emine iqhubeke ibonakala ayizizo iinkolelo. Yi-arithmetic eyakhelwe kwiprotocol.

Phantse zonke iibhloko ze-210,000, malunga neminyaka emine, isantya apho iingqekembe ezintsha zidalwe zisikwa phakathi. Abavukuzi bafumana i-50 entsha ye-bitcoin kwibhloko nganye kwi-2009. Namhlanje bafumana i-3.125. Ukukhula konikezelo lonyaka kuye kwawa ukusuka kwi-3.6% ngo-2016 ukuya kwi-1.8%, emva koko ukuya kwi-0.9% emva kokunciphisa i-2024, kwindlela eya kwi-0.45% ngo-2028 kwaye akukho nto malunga ne-2140. UVijay Boyapati uyibeke kakuhle: ubunzima bunqunyulwa kwisiqingatha emva kweminyaka emine yeBitcoin. Ubonelelo alukwazi ukuphendula kwimfuno, ngoko ke onke amaza abathengi abatsha adibana nokuhla kweengqekembe zemali kwaye ixabiso likuphela kwevalvu yoncedo.

Eso singqisho sisiqingatha kungenxa yokuba ifestile yeminyaka emine ithatha isigqibo kumgcini. Umda weminyaka emibini unokukufaka lula ngaphakathi kwinqanaba lokutsala ngaphandle kwexesha lokubuyela kwakhona. Umjikelo weminyaka emine uthatha malunga nomjikelo omnye opheleleyo, olelona kanye isithuba apho irekhodi ibisoloko isombulula ngokufanelekileyo. Tyhala uye kwiminyaka elishumi kwaye ungaphezulu kwengxolo yomjikelo kangangokuba ulungiso lwama-50% alubhalisi emgceni. Le yingcinga enye endiyibeke ngokupheleleyo kutheni ukubamba ixesha elide lelona qhinga lithembekileyo leBitcoin, kwaye yiyo loo nto ndikhokelela abathengi kwi-avareji yexabiso lerandi kunokuzama ukuthelekelela phezulu.

Iijingi ziya zisiba ncinci

Kukho ipateni yesibini kumanani okutsalwa phantsi ekulula ukuwaphoswa de ube uwenza emgceni. Amashumi asithoba anesithathu ekhulwini ngo-2011. Amashumi asibhozo anesihlanu ekhulwini ngo-2015. Amashumi asibhozo anesine ekhulwini 2018. Amashumi asixhenxe anesixhenxe ekhulwini ngo-2022. Amashumi amahlanu anesithathu ekhulwini ekuqaleni kuka-2026.

Ayilothamsanqa elo. Yinto eyenzekayo xa imarike ikhula. Ngexesha February 2026 ulungiso Bitcoin amashumi alithoba waqonda ukuguquguquka wahlala kufutshane 38, phantse isiqingatha kwinqanaba elibonwa kwimarike yebhere 2022 xa ibaleka ngaphezu 70. I-Bitcoin-to-Igolide Ukuguquguquka kwexabiso ratio icinezelwe ukuya ngeenxa 1.5, ephantsi ngokwembali, nto leyo ethetha ukuba Bitcoin iqala ukurhweba ngakumbi njenge-asethi oqolileyo ukuba athande ukufana ne-asethi. Kwabakho ukunwebeka ngo-2023 xa ukuguquguquka kwayo kwawela ngaphantsi kwezabelo ezinkulu zaseMelika kunye negolide, ebingacingelwanga kwiminyaka elishumi ngaphambili.

Inxalenye yoko kuzoliswa bubukhulu nje. Imarike exabisa isibini seetriliyoni zeerandi ayinakutyholwa ngabarhwebi abambalwa ngendlela obhityileyo angenza ngayo ngo-2013. Inxalenye yayo kukufika kwamaziko abambe iBitcoin kwaye abhale iinketho ezichasene nayo ukuze avune ingeniso, evala ezona spikes zasendle kwaye ngokuthe ngcembe ityumza ukuguquguquka okuxeliweyo. Imarike ka-2013 ibiyimalike ebhityileyo etyhalwa ngapha nangapha ngabathathi-nxaxheba abambalwa. Le yanamhlanje yenye into. Ndibeke ubuchwephesha bokuvuthwa ngokupheleleyo Ukuguquguquka kweBitcoin kumxholo, kwaye kutheni ujingi luphawu lokufunyanwa kwexabiso endaweni yesiphene oko kuthetha ukuthini ukuguquguquka kweBitcoin.

Kuthetha ukuthini oku kumlondolozi waseMzantsi Afrika

Uthelekiso lokwenyani alukho i-Bitcoin ngokuchasene nomngcipheko we-zero. YiBitcoin ngokuchasene nenye indlela onokuthi uyibambe, leyo kuninzi lwabemi boMzantsi Afrika iyirandi kwiakhawunti yokonga.

IRandi ayihambi kancinci ukusuka kolunye usuku ukuya kolulandelayo. Oko kuvakala kukhuselekile kwaye lithuku kanye elingalunganga, kuba i-Reserve Bank ijolise ekugcineni ukunyuka kwamaxabiso phakathi kwe-3 ne-6%, indlela ehloniphekileyo yokutsho ukuba le mali yenzelwe ukuphulukana namandla ayo okuthenga rhoqo ngonyaka ngenjongo. Ubomi bam buye benza kakhulu ngaphezu kokuncinci. Umntu ogcina imali eGeorge okanye eJoburg ebukele imali yakhe ngokuthe cwaka icutheka akakhethi phakathi kwemincili nokhuseleko. Bakhetha ukhukuliseko abafanele balwamkele: uhlobo olungxolayo, olubonakalayo olusoloko luchacha kwiminyaka emine, okanye oluthe cwaka, oluthembekileyo olungaze lube njalo. I-Ukuguquguquka kwexabiso yintlawulo oyihlawulayo ukubaleka i-ice cube enyibilikayo. Ukuzola yintlawulo oyihlawulayo ukuze uhlale ngaphakathi kuyo.

Impazamo enkulu endiyibonayo kukuphatha ukungazinzi njengokungazinzi. Ayiyo. Sisixhobo apho ubunini budlula kwizandla eziphelelwe ngumonde ukuya kwezigulayo, kwaye ngalo lonke ixesha isenza njalo, isiseko sabanini bexesha elide siya sisomelela kancinane kwaye okulandelayo ukutsalwa kancinci kancinci. Elo libali lonke lamanani anciphayo okuntlitheka apha ngasentla.

Akukho nanye kwezi kunceda ukuba uthenge phezulu, uvalo ezantsi kwaye uthengise. Ingxelo ivuza kuphela umntu obambe umjikelo wonke, nto leyo ethetha ukuba umsebenzi osebenzayo wenza ukuba ukubamba kuphile: imali ongayi kuyidinga iminyaka, ipateni yokuthenga engaxhomekekanga kwixesha kunye nokugcinwa okulawula ngokwenene ukuze ingozi ingaze inyanzelise isandla sakho. Loo nxalenye yokugqibela ayikhethi. Ukuba i-Bitcoin iza kuchitha unyaka phantsi kwe-50% ngelixa ulindile, iingqekembe bekungcono ukuba zibe kwenye indawo akukho kusilela kutshintshiselwano okanye ukothuka kunokufikelela, seso sizathu siphela sokuba ndakhe Vault indlela ndenze ngayo.

Ukuba ufunde le kude embindini wokutsala, ubuza umbuzo wesibini ochanekileyo. Ukuguqula loo rekhodi ibe sisicwangciso onokuthi usibambe yincoko emfutshane. Incwadi ifowuni yesakhiwo seBitcoin kwaye ndiya kwakha enye ngeenxa zonke kumphezulu wakho, ingabi zizihloko.

Imibuzo ebuzwa qho

Zingaphi izihlandlo apho i-Bitcoin iphazamisekile ngaphezu kwe-80%?

Izihlandlo ezithathu, kunye nesine sivale ngasemva. I-Bitcoin yawa malunga ne-93% ngo-2011, i-85% ekuqaleni kuka-2015, i-84% nge-2018 kunye ne-77.5% ekupheleni kuka-2022. Olona lungiso lwakutsha nje, ukusuka kwi-126,208 yeedola ngo-Okthobha ka-2025 ukuya malunga needola ezingama-59,800 ngoFebruwari ka-2026, lwalungekho nzulu malunga ne-53%, ehambelana nemeko ende yeengozi eziya zisiba nzima njengoko imarike ikhula.

Yintoni iBitcoin isiqingatha kwaye kutheni ibalulekile?

Phantse zonke iibhloko ze-210,000, malunga neminyaka emine, inethiwekhi inqumla kwisiqingatha umvuzo ohlawulwa abasebenzi basezimayini ngokufaka iibhloko. Oko kuthoba isantya sobonelelo olutsha. Ukukhutshwa koNyaka kwehle ukusuka kwi-3.6% ngo-2016 ukuya kwi-0,9% emva kokuncipha kwesiqingatha sika-Epreli 2024, kwindlela eya kwi-zero malunga no-2140. Ngenxa yokuba unikezelo alukwazi ukuphendula kwimfuno, ukuhamba okucuthayo kweenkozo ezintsha ezidibana nokunyuka kwemfuno kuye ngokwembali kwandulela ukunyuka kwexabiso elikhulu leBitcoin.

Ngaba kuyinyaniso ukuba akukho mntu ulahlekelwe yimali ephethe i-Bitcoin iminyaka eyi-4?

Yonke iminyaka emine yokubamba kwimbali yeBitcoin iphelile kakuhle, kubandakanywa nabatyali-mali abathenge eyona ncopho yomjikelezo wenkomo. Umntu othenge i-December 2017 ephezulu kufuphi ne-$ 19,700 ibuyele kwinzuzo ngoDisemba 2020 kwaye ijikeleze i-200% kwiinyanga ezintandathu emva koko. Le yirekhodi kwiminyaka elishumi elinesihlanu kunye nemijikelo emininzi, ayisosiqinisekiso seziphumo ezizayo.

Ndizikhusela njani ekuthengeni phezulu kumjikelo?

I-avareji yexabiso leRandi isusa imfuneko yokubeka ixesha lokungena kwakho. Ngokuthenga isixa esimiselweyo ngamaxesha aqhelekileyo uthenga ngokuzenzekelayo xa ixabiso liphantsi kwaye lingaphantsi xa liphezulu. Idityaniswe nobuncinci beminyaka emine ye-horizon kunye nogcino olulawulayo, loo ndlela ngokwembali isombulule ngokuncomekayo nokuba uqalile nini kumjikelo. Incwadi ifowuni yesakhiwo seBitcoin ukuseta enye.

Bamba i-Bitcoin ngomjikelo, ngokufanelekileyo.

I-SimplB inceda abantu baseMzantsi Afrika bathenge, bakhusele kwaye bamise i-Bitcoin ngokuthobelayo, njengoMmeli woBugqwetha we-CAEP Asset Managers (FSP 33933).

Bhukha umnxeba wokufunyanwa

Funda ngokulandelayo